Römork, traktörün en çok çalışan ama en az bakılan eşlerinden biri. Hasat zamanı dolu dolu yük taşır, sonra aylarca tarlanın kenarında bekler. Oysa bir çeki piminin kırılması, kuru kalmış bir rulmanın kilitlenmesi ya da gevşemiş bir bijon, yüklü römorkun yolda kontrolden çıkmasına yetebilir. Bu yazıda römork aksamının ana parçalarını, her birinde nelere dikkat etmen gerektiğini ve sezon öncesi uygulayabileceğin bir kontrol listesini bulacaksın.
Bağlantı parçaları: römorku traktöre bağlayan halka
Römorkla traktör arasındaki bütün yük bağlantı parçalarının üzerinden geçer. Bu yüzden burada küçük bir aşınma bile büyük sonuç doğurabilir.
U bağlantılar ve pulluk bağlantıları
U bağlantılar (çatal bağlantılar), römork okunun veya çeki demirinin ucunda pimle birleşen parçalardır. Pulluk bağlantıları ise pulluk ve römork bağlantılarında kullanılan, farklı ölçülerde ve şekillerde üretilen bağlantı parçalarıdır. Bağlantı parçası seçerken şunlara dikkat et:
- Ölçü, pim deliği çapı ve et kalınlığı mevcut bağlantıyla aynı olmalı,
- Pim deliği ovalleşmiş, gövdesi çatlamış ya da eğilmiş parça kullanılmamalı,
- Kaynakla “idare ettirilmiş” bağlantılara güvenilmemeli.
Mevcut seçenekleri römork U bağlantıları sayfasında bulabilirsin. Ürün sayfasındaki ölçüleri eski parçanınkiyle karşılaştırmadan sipariş verme.
Çeki pimleri
Çeki pimi, römorku traktörün çeki aksamına bağlayan pimdir. Küçük bir parça gibi görünür ama bütün çekme kuvveti onun üzerindedir. Dikkat etmen gerekenler:
- Pim, deliğe tam oturmalı; çok boşluklu pim zamanla deliği de pimi de aşındırır,
- Pimin üzerinde çentik, incelme, eğilme veya çatlak olmamalı,
- Pim mutlaka emniyet pimi (yaylı pim ya da kopilya) ile kilitlenmeli; yalnızca deliğe takılmış bir pim yolda sarsıntıyla yerinden çıkabilir,
- Pimin yerine cıvata ya da demir çubuk takılmamalı.
Uygun pimleri römork çeki pimleri sayfasında bulabilirsin.
Tekerlek tarafı: rulman, porya keçesi ve bijon
Römorkun yükünü taşıyan ikinci önemli bölge tekerlek göbekleri. Burada üç parça birlikte çalışır.
Rulmanlar
Rulmanlar tekerleğin aks üzerinde rahat dönmesini sağlar. Yağsız kalan, içine su ya da çamur giren rulman ısınır, ses yapar ve sonunda dağılabilir. Rulman sorununa işaret eden belirtiler:
- Römork çekilirken tekerlek tarafından gelen uğultu veya hırıltı,
- Yolculuk sonrası göbeğin elle dokunulamayacak kadar ısınması,
- Römork kriko ile kaldırıldığında tekerleğin yukarı-aşağı ya da sağa-sola oynaması,
- Tekerleği elle çevirdiğinde takılma veya pürüzlü dönüş.
Rulmanı değiştirirken eski rulmanın üzerindeki numarayı oku ve ürün sayfasındaki numarayla karşılaştır. Seçenekler römork rulmanları sayfasında.
Porya keçesi
Porya keçesi, göbeğin içindeki gresin dışarı kaçmasını ve dışarıdaki su, toz ve çamurun rulmana ulaşmasını engeller. Keçe yıprandığında göbek çevresinde gres sızıntısı görürsün ve rulman kısa sürede bozulur. Rulmana müdahale ettiğinde keçeyi de yenilemek iyi bir alışkanlıktır; sökülen keçe çoğu zaman eskisi gibi sızdırmazlık sağlamaz. Uygun keçeleri römork porya keçeleri sayfasında bulabilirsin.
Bijonlar
Bijonlar jantı göbeğe sabitler. Gevşek bijon jant deliklerini ovalleştirir, bijonu keser ve en kötü durumda tekerleğin çıkmasına yol açar.
- Bijonları çapraz sırayla, eşit şekilde sık,
- Sıkma değeri için römork üreticisinin önerisine uy,
- Tekerlek söküp taktıktan sonra ilk yüklü seferin ardından bijonları tekrar kontrol et,
- Dişi bozulmuş, eğilmiş ya da paslanmış bijonu değiştir.
Yedekleri römork bijonları sayfasında bulabilirsin.
Römork pistonu: devirmenin yükü onda
Damperli römorklarda kasayı kaldıran parça römork pistonudur. Traktörün hidroliğinden gelen yağ basıncıyla açılır ve yükü boşaltmak için kasayı kaldırır.
Piston arızası genellikle şöyle belli olur:
- Piston gövdesinde ya da kademelerin arasında yağ sızıntısı,
- Kasanın yavaş kalkması, yük altında kalkamaması,
- Kaldırılan kasanın kendi kendine aşağı inmesi,
- Piston milinde çizik, darbe izi ya da pas.
Pistonlar yapı ve keçe yerleşimine göre farklı tiplerde üretilir. Örneğin alttan keçeli römork pistonları ayrı bir grupta yer alıyor. Yeni piston alırken kademe sayısını, kapalı boyu ve bağlantı ölçülerini eski pistonla karşılaştır.
Sezon öncesi ve periyodik kontrol listesi
Bu listeyi hasat öncesinde, uzun bir bekleme döneminden sonra ve ağır yük taşıdığın dönemlerde belirli aralıklarla uygula.
Bağlantı
- Çeki pimi ve emniyet pimi yerinde ve sağlam mı?
- U bağlantı ve pim deliklerinde ovalleşme, çatlak var mı?
- Römork oku eğilmiş ya da kaynak yerlerinde çatlak var mı?
Tekerlekler
- Bijonların hepsi yerinde ve sıkı mı?
- Lastik basınçları uygun mu, lastiklerde kesik veya şişlik var mı?
- Göbeklerde gres sızıntısı, tekerleklerde boşluk ya da ses var mı?
Hidrolik ve kasa
- Piston ve hortumlarda yağ sızıntısı var mı?
- Hidrolik bağlantı uçları temiz ve sızdırmıyor mu?
- Kasa kapakları ve kilitleri sağlam kapanıyor mu?
Işık ve görünürlük
- Stop, sinyal ve arka lambalar çalışıyor mu?
- Reflektörler temiz ve yerinde mi?
Güvenlik: bunları asla yapma
- Kaldırılmış kasanın altına destek koymadan girme. Hidrolik yalnızca bir kaçakla bile aniden inebilir. Kasanın altında çalışacaksan sağlam bir mekanik destek kullan.
- Emniyet pimi takılmamış çeki pimiyle yola çıkma.
- Römorku taşıyabileceğinden fazla yükleme. Aşırı yük rulmanları, bijonları ve bağlantıyı zorlar.
- Bağlarken traktörle römork arasında durma. Traktörü yanaştırırken arada kimse olmasın; bağlantıyı traktör durup el freni çekildikten sonra yap.
- Yokuşta römorku takozsuz bırakma. Traktörden ayırdığın römorku tekerleklerine takoz koyarak bırak.
Parça sipariş etmeden önce eski parçanın üzerindeki numarayı ürün sayfasındaki OEM numarası ve ölçülerle karşılaştır. Her ürün sayfasında OEM numarası, stok kodu ve uyumlu model bilgisi var. Tüm parçaları römork aksamı kategorisinde bulabilirsin. 1.500 TL ve üzeri siparişte kargo ücretsiz, altında 120 TL; teslimattan itibaren 14 gün cayma hakkın var. Emin olamadığın bir parça için +90 541 933 3586 numarasından telefonla ya da WhatsApp’tan bize ulaşabilirsin.
Sık sorulan sorular
Çeki piminin yerine cıvata takabilir miyim?
Takma. Çeki pimi çekme kuvvetine göre seçilmiş bir parçadır; yerine takılan cıvata yük altında eğilebilir ya da kesilebilir. Pimi her zaman emniyet pimiyle birlikte kullan.
Römork rulmanının bozulduğunu nasıl anlarım?
Tekerlek tarafından gelen uğultu, yolculuk sonrası göbeğin aşırı ısınması, römork kaldırıldığında tekerleğin oynaması ve elle çevirirken pürüzlü dönüş en sık belirtilerdir.
Rulman değiştirirken porya keçesini de değiştirmeli miyim?
Değiştirmek iyi olur. Sökülen keçe çoğu zaman eskisi gibi sızdırmazlık sağlamaz; gres kaçar, su ve toz içeri girer ve yeni rulman da çabuk bozulur.
Bijonları ne sıklıkla kontrol etmeliyim?
Sezon öncesinde ve ağır yük taşıdığın dönemlerde düzenli olarak kontrol et. Tekerleği söküp taktıysan ilk yüklü seferden sonra mutlaka yeniden bak. Sıkarken çapraz sırayla sık ve römork üreticisinin önerdiği değere uy.
Römork pistonu kasayı tutamıyor, ne yapmalıyım?
Kasa kendi kendine iniyorsa piston keçeleri veya hidrolik bağlantılar kaçırıyor olabilir. Bu durumda kasanın altına kesinlikle girme. Piston ve hortumlardaki sızıntıyı kontrol ettir; gerekirse pistonu ölçülerini karşılaştırarak yenisiyle değiştir.